Bestrating vergroenen tegels eruit planten erin voor klimaatadaptatie
Een tuin vol tegels is verleden tijd. De klimaatverandering vraagt om een andere aanpak: minder grijs, meer groen. Tegels houden hitte vast en zorgen voor wateroverlast bij hoosbuien.
Door tegels te vervangen door planten, draag je direct bij aan een beter klimaat.
Je tuin wordt een koelere plek en het regenwater kan de grond in. Dit is hoe je het aanpakt, van straat naar struik.
Waarom je tuin moet veranderen
Een tuin vol tegels lijkt onderhoudsvriendelijk, maar dat is een misvatting. Tegels houden warmte vast. Op hete dagen kan de temperatuur in een betegelde tuin wel 8 graden hoger oplopen dan in een groene tuin.
Dat zorgt voor een onaangename hitte in huis en tuin. Daarnaast kan regenwater nergens heen.
In plaats van dat het in de bodem zakt, stroomt het direct het riool in. Bij hevige buien loopt het riool over, met wateroverlast als gevolg.
Door tegels te wippen en planten te zetten, geef je water de ruimte en zorg je voor verkoeling. Bovendien is een groene tuin een paradijs voor insecten, vogels en andere dieren. Het helpt de biodiversiteit te herstellen.
Stap voor stap van grijs naar groen
Het vervangen van tegels door planten is makkelijker dan je denkt. Je hebt geen groene vingers nodig, alleen een plan.
Volg deze stappen voor een succesvolle metamorfose. Eerst kijk je naar de plek waar je tegels wilt vervangen. Komt er veel zon of juist schaduw?
1. Bepaal de plek en de planten
Blijft de grond nat of wordt hij snel droog? Dit bepaalt welke planten het beste gedijen.
Kies voor inheemse planten; die zijn sterk, minder onderhoudsgevoelig en goed voor bijen en vlinders. Wil je geen groene vingers? Kies dan voor bodembedekkers.
Deze planten zorgen voor een dicht tapijt en onderdrukken onkruid. Denk aan kruipend zenegroen of maagdenpalm.
Zo houd je de tuin netjes zonder veel werk. Wrik de tegels los met een schop.
2. Verwijder de tegels en het zand
Let op kabels en leidingen. Doe dit voorzichtig en vraag bij twijfel een KLIC-melding op. De tegels zelf hoef je niet weg te gooien. Hergebruik ze voor een insectenmuurtje of een kruidenspiraal.
Je kunt ze ook aanbieden via Marktplaats. Onder de tegels ligt vaak een laag zand.
Verwijder dit zand tot een diepte van ongeveer 30 centimeter. Tegelzand is vaak te schraal voor planten. Meng het zand dat je overhoudt met tuinaarde en compost.
Zo ontstaat een vruchtbare bodem waar planten wortel kunnen schieten. Is de bodem klaar?
3. Planten en inzaaien
Dan is het tijd voor leven. Kies voor vaste planten die lang meegaan. Wil je snel resultaat?
Zaai dan een bloemenmengsel. Zorg dat de grond vochtig is, maar niet drijfnat.
Druk de zaden licht aan en geef ze water. Binnen enkele weken zie je de eerste groene sprietjes. Let bij het kopen van planten op keurmerken.
Kies voor biologische planten zonder chemische bestrijdingsmiddelen. Dit is beter voor de bijen en voor je eigen gezondheid, zeker als je ook een insectenhotel en vogelhuisje gaat plaatsen.
Alternatieven voor een groene tuin
Heb je geen ruimte voor een volledige border? Er zijn meer opties.
- Geveltuinen: Haal een rij tegels weg langs je gevel en plant er klimop of een eenjarige bloem. Dit zorgt voor verkoeling en groen in de stad.
- Halfverharding: Gebruik materialen als houtsnippers, cacaodoppen of schelpen. Dit ziet er netjes uit en water kan gewoon door de bodem zakken.
- Grasbetontegels: Ideaal voor een looppad of oprit. Ze zien er uit als steen, maar er groeit gras tussen.
Een vlonder is ook een optie, maar kies voor FSC-gecertificeerd hout. Zorg dat het hout niet direct op de grond rust, maar op tegels of betonpalen. Dit voorkomt rot.
Subsidies en regelingen
Veel gemeentes stimuleren het vergroenen van tuinen. Zo biedt de gemeente Cranendonck subsidies voor het ontkoppelen van regenpijpen en het vergroenen van tuinen.
Waterschap De Dommel geeft advies over wateroverlast en droogte. Check bij je eigen gemeente of er financiële steun is voor het wippen van tegels. In Vlaanderen is het al normaal om regenwater op te vangen in een waterput.
Dit leidt tot een besparing van 30 procent op drinkwater. Ook in Nederland wordt dit steeds belangrijker.
Gebruik het opgevangen water voor de tuin of het toilet.
Onderhoud na de verandering
Een duurzame tuin inrichten vraagt om een andere aanpak dan een betegelde tuin. In het begin moet je onkruid wieden, maar zodra de planten groeien, nemen ze de ruimte over.
Geef nieuwe planten regelmatig water totdat ze zijn geworteld. In de winter kun je de tuin snoeien en compost toevoegen.
Door de bodem te bedekken met bladeren of mulch, houd je vocht vast en voorkom je onkruid. Zo blijft de tuin gezond, groen en kun je de tuin veilig kindvriendelijk maken voor urenlang speelplezier.